“Cơ sở văn hóa” và các bộ môn văn hóa học

“Cơ sở văn hóa” và các bộ môn văn hóa học

Văn hóa học (culturology) là khoa học nghiên cứu về văn hóa.

Vì văn hóa bao quát một phạm vi quả rộng cho nên trong một thời gian dài, người ta chỉ chú ý đến các khoa học bộ phận mà không có khoa học nào lấy văn hóa làm đôi tượng ở phương Tây, mãi đến năm 1871, “văn hóa” mới được E.B Taylor định nghĩa lần đâu tiên trong tác phẩm Văn hóa nguyên thủy (Primitive Culture) xuất bản ở London. Nhưng văn hóa như đôi tượng của một khoa học độc lập thì phải đến năm 1885 mới hình thành rõ nét với công trình hai tập mang tên Khoa học chung vế văn hóa của Klemm người Đức, trong đó trình bày sự phát sinh phát triển toàn diện của loài người như môt lịch sử văn hóa. Bản thân thuật ngữ ‘văn hóa học” (t Đức: Kulturkunde, t Anh Culturology) thì xuất hiện vào năm 1898 tại Đại hội giáo viên sinh ngữ họp ở Viên {thủ đô nuớc Áo), song mãi đến sau công trình The Science of Culture của L. White xuất bản ở Mì năm 1949, nó mới trở thành phổ biến

Trong sự phát triển của văn hóa học nửa đầu tk XX có sự đóng góp quan trọng của các nhà nhân học văn hóa Mi về việc mở rộng đối tượng và quy mô nghiên cứu (những năm 30-40, phong trào nghiên cứu văn hóa và ngôn ngữ của thổ dân Mi phát triển khá rấm rộ), và của c. Lévi-Strauss về phương pháp nghiến cứu (cuốn Anthropologie structural cùa ông xuất bản tai Paris năm 1958 đánh dấu việc đưa phương pháp cấu trúc từ lĩnh vực ngôn ngữ học áp dụng vào việc nghiên cừu văn hóa)

Văn hóa có thể được xem xét từ nhiều hướng, do vậy văn hóa học có thể đựoc nghiên cứu và trình hãy dưới nhiều góc độ khác nhau, tạo nên nhiều môn, phân môn.

dưới góc độ thời gian, môn lịch sử văn hóa (văn hóa sử) khảo sát tiến trình văn hóa của một dân tộc theo từng giai đoạn lịch sử. với các tình tiết và sự kiện, mở rộng hiểu biết về văn hóa theo chiều dọc.

Dưới góc độ không gian, môn địa lí văn hóa (địa văn hóa) có trách nhiệm khảo sát văn hóa dân tộc theo chiều ngang, trong mối quan hệ vói địa lí quốc gia. Tìm hiếu đặc điểm của các vùng văn hóa.

Dưới góc độ lí luận khai quát chung, văn hóa học đại cương có trách nhiệm nghiên cứu các quan niệm, các học thuyết. các cách tiếp cận văn hóa và văn hóa học nói chung.

Cơ sở văn hóa là môn học trình hãy những đặc trưng cơ bản cùng các quy luật hình thành và phát  triển của một nền văn hóa cụ thể. Đối với sinh viên ngành văn hóa học, đây là một môn học mang tính chất nhập môn còn đối với sinh viên các ngành khác, nó trang bị những hiểu biết tối thiểu về một nền văn hóa một dân tộc, để khi bước vào đời, có thể tham gia một cách có ý thức vào việc bảo tồn và phát triển văn hóa dân tộc.