BÌNH ĐẲNG – HỒ CHÍ MINH TOÀN TÂP 1

BÌNH ĐẲNG

Để che đậy sự xấu xa của chế độ bóc lột giết người, chủ nghĩa tư bản thực dân luôn luôn điểm trang cho cái huy chương mục nát của nó bằng những châm ngôn lý tưỏng: Bác ái, Bình đắng, V.V..

Nhưng, hãy xem tay chiến sĩ về bình đắng ấy đã thực hiện bình đẳng như thế nào.

Cùng làm một việc trong cùng một xưồng, người thợ da trắng vẫn được trả lương hậu hơn nhiều so với bạn đồng nghiệp khác màu da.

Trong các công sở, những người bản xứ mặc dầu đã làm việc lâu năm và mặc dầu rất thành thạo công việc, vẫn chỉ lĩnh một khoản tiền công chết đói, trong khi một người da trắng mối được vào, làm công việc ít hơn, thì lại lĩnh lương bổng nhiều hơn.

Có những thanh niên bản xứ đã học qua các trường đại học của chính quốc và đậu bằng tiến sĩ y khoa hoặc luật khoa, vẫn không thể làm được nghề nghiệp của mình trong nưốc mình nếu họ không vào quốc tịch Pháp. (Mọi người đã biết, một người bản xứ muốn được vào quốc tịch Pháp như vậy thì khó khăn và nhục nhã như thê nào rồi).

Phải bỏ mộng nương và nhà cửa đăng vào lính “tình nguyên”, những người dân bản xứ ra lính đã được nếm mùi ngay ý nghĩa mỹ miều của cái thứ “công bằng” quái gở mà họ đang phải bảo vệ này.

Cùng một cấp bậc, nhưng ngưòi da trắng gần như bao giờ cũng được xem là cấp trên của ngưòi bản xứ. Người sĩ quan bản xứ phải chào và tuân lệnh sĩ quan da trắng. Cái chế độ đắng cấp phân biệt “nhân chủng – quân sự” ấy lại còn rõ rệt hơn nữa khi những người lính da trắng và lính khác màu da cùng đi chung trên một chuyến xe lửa hoặc tầu thuỷ. Ví dụ như việc mối nhất gần đây:

Hồi tháng năm, chiếc tàu Ligiê chồ 600 lính người Mangát từ Pháp sang Mađagátxca. Các hạ sĩ quan người bản xứ thì chen chúc dưối hầm tàu, còn đồng nghiệp của họ, những hạ sĩ quan da trắng, thì được đưòng hoàng nằm trong các buồng dành riêng.

Hắn những ngưòi anh em khác màu da chúng ta, nóng sôi lên vì các nồi súpde nếu không phải vì lý tưồng, và tỉnh dậy vì tiếng động ầm ầm của chân vịt quay hay vì tiếng gọi của lương tri, có thê suy nghĩ và hiểu rằng cái chủ nghĩa tư bản tốt đẹp kia vẫn coi họ và bao giờ cũng chỉ coi họ như những kẻ ôlô malôtô^ mà thôi.

N.A.Q.

Báo L’Humanité, ngày 1-6-1922. ^[1]

[1]  Từ ngữ Latinh, có nghĩa là kẻ tanh hôi, bẩn thỉu.