Loading...

Nguyên nhân và kết quả có mối quan hệ biện chứng nào?

 Nguyên nhân và kết quả có mối quan hệ biện chứng nào? 

–      Khái niệm nguyên nhân và kết quả với tư cách là phạm trù cơ bản của phép biện chứng duy vật

Khái niệm nguyên nhân dùng để chỉ sự tác động lẫn nhau giữa các mặt trong một sự vật, hiện tượng hoặc giữa các sự vật, hiện tượng với nhau từ đó tạo ra sự biến đổi nhất định. Những sự biến đổi đó được gọi là kết quả.

Ví dụ, sự tác động của dòng điện lên dây dẫn (nguyên nhân) khiến cho dây dẫn nóng lên (kết quả); hoặc sự tác động qua lại của cung và cầu đến quá trình thực hiện giá cả (nguyên nhân) của hàng hoá khiến cho giá cả xoay quanh giá trị của hàng hoá (kết quả).

–     Mối quan hệ giữa nguyên nhân và kết quả, ý nghĩa phương pháp luận rút ra từ việc nghiên cứu mối quan hệ đó

+ Quan hệ “nhân – quả” là quan hệ có tính tất yếu khách quan: không có nguyên nhân phi kết quả và ngược lại không có kết quả nào (sự biến đổi nào) không có nguyên nhân của nó. Đây là quan hệ có tính quy luật, trong đó nguyên nhân bao giờ cũng có trước kết quả; kết quả luôn phụ thuộc tất yếu vào nguyên nhân. Do vậy, khi nắm bắt được nguyên nhân có thể dự báo được kết quả xảy ra và ngược lại, trước mỗi sự biến đổi cần đặt vấn đề nghiên cứu xác định nguyên nhân của nó bởi vì không có kết quả nảo không do những nguyên nhân nhất định.

Ví dụ, khi khảo sát (đo đạc, tính toán,…) được thực trạng của các nhân tố tác động đến sự biến đổi của khí hậu, người ta có thể dự báo trước được những diễn biến của thời tiết sẽ diễn ra trong thời gian gần hoặc xa.

+ Mối quan hệ giữa nguyên nhân và kết quả là mối quan hệ hết sức phức tạp, đa chiều: một nguyên nhân có thể sinh ra một hoặc nhiều kết quả (chính, phụ,…) ngược lại, một kết quả có thể do một hoặc nhiều nguyên nhân (chính, phụ,…). Kết quả là cái xảy ra sau nguyên nhân, nhưng khi kết quả đã xuất hiện thì kết quả này lại có thể tác động trở lại các nhân tố vốn là tác nhân sản sinh ra nó; đồng thời, nó cũng có thể lại trở thành nguyên nhân tạo ra những biến đổi mới. Đó cũng chính là mối quan hệ chuyển hoá biện chứng của quan hệ “nhân – quả”. Vì vậy, không thể đơn giản hoá việc phân tích và giải quyết các mối quan hệ “nhân – quả” trong thực tế; mặt khác cũng có thể sử dụng tính phức tạp này để lựa chọn phương án tối ưu trong thực tiễn.

Ví dụ, hoạt động của con người là một trong những nguyên nhân quan trọng dẫn tới sự biến đổi của môi trường sự sống trên trái đất; ngược lại, chính những biến đổi theo chiều hướng không tốt hiện nay lại trở thành nguyên nhân tác động trở lại theo chiều hướng bất thuận lợi cho hoạt động của con người…

 

Loading...

Để lại một bình luận

Hãy trở thành người đầu tiên bình luận!

avatar
wpDiscuz
Bài liên quan
no img nhan thanh
Quan điểm duy vật lịch sử về vai trò của tồn tại xã hội đối với ý thức xã hội và tính độc lập tương đối của ý thức xã hội
 Phân tích quan điểm duy vật lịch sử về vai trò của tồn tại xã hội đối với ý thức xã hội và tính độc lập tương đối của ý thức xã hội? Quan điểm đó có ý nghĩa phương ...
Chuyên mụcThế giới quan, phương pháp luận của triết học Mác - Lênin
no img nhan thanh
Theo quan điểm duy vật lịch sử, cái gì đóng vai trò là cơ sở nền tảng của đời sống xã hội?
 Theo quan điểm duy vật lịch sử, cái gì đóng vai trò là cơ sở nền tảng của đời sống xã hội? Tại sao? Quan niệm đó của chủ nghĩa duy vật lịch sử có ý nghĩa phương pháp luận ...
Chuyên mụcThế giới quan, phương pháp luận của triết học Mác - Lênin
no img nhan thanh
Khái niệm con người
 Quan điểm duy vật lịch sử về khái niệm con người?Quan điểm duy vật lịch sử về khái niệm con ngườiCon người vừa là một tồn tại mang bản tính tự nhiên vừa là một tồn tại mang bản tính ...
Chuyên mụcThế giới quan, phương pháp luận của triết học Mác - Lênin
no img nhan thanh
Hãy trình bày khái quát quan điểm duy vật biện chứng về kết cấu của ý thức? Theo quan điểm đó, tri thức đóng vai trò gì trong đời sống tinh thần của con người và trong hoạt động thực tiễn của con người?
 Hãy trình bày khái quát quan điểm duy vật biện chứng về kết cấu của ý thức? Theo quan điểm đó, tri thức đóng vai trò gì trong đời sống tinh thần của con người và trong hoạt động thực ...
Chuyên mụcThế giới quan, phương pháp luận của triết học Mác - Lênin
no img nhan thanh
Hình thái kinh tế xã hội là gì?
 Hình thái kinh tế - xã hội là gì? Mỗi hình thái kinh tế - xã hội được cấu thành từ những yếu tố cơ bản nào? Hiểu thế nào về luận điểm của C. Mác: “sự phát triển của ...
Chuyên mụcThế giới quan, phương pháp luận của triết học Mác - Lênin
no img nhan thanh
Nguyên nhân và kết quả có mối quan hệ biện chứng nào?
 Nguyên nhân và kết quả có mối quan hệ biện chứng nào? -      Khái niệm nguyên nhân và kết quả với tư cách là phạm trù cơ bản của phép biện chứng duy vậtKhái niệm nguyên nhân dùng để chỉ sự ...
Thế giới quan, phương pháp luận của triết học Mác - Lênin
Sách và tư liệu
Xả Hơi – Đắc Nhân Tâm
No img
Xả HơiNhiều Người mắc cái tật nói nhiều quá, khi muốn kẻ khác tin theo mình. Nhất Là những người ...
Vật lý 10 – ND4. CHUYỂN ĐỘNG CỦA VẬT BỊ NÉM
Vật lý 10 – ND4. CHUYỂN ĐỘNG CỦA VẬT BỊ NÉM
KIẾN THỨC VÀ BÀI TẬP CHƯƠNG 2 – CHUYỂN ĐỘNG CỦA VẬT BỊ NÉM. VẬT LÝ LỚP 10 CHƯƠNG TRÌNH ...
Đề thi thử toán – THPT Đặng Thúc Hứa – Nghệ An
No img
Nội dung kiến thức Hàm số Khảo sát và vẽ đồ thị hàm số bậc 3 Khảo sát và vẽ đồ thị ...