Thời kỳ văn minh sông Ấn (Indus)

Văn minh sông Indus hay văn hóa Harappa là một nền văn minh thành thị đã xuất hiện từ khoảng 2.500 năm tr. CN. Từ năm 1924, các nhà khảo cổ học tiến hành khái quát các thành thị cổ Harappa (Panjab) va Mohenjo – Daro (Sind), đã tìm thấy dấu vết của một nền văn minh kỹ thuật cao: đường phố thẳng tắp, nhà hai tầng, bể bơi… Đây là một nền văn minh đã có nhà nước, có chữ viết. Trước kia, một số người cho rằng chủ nhân của nền văn hóa Harappa là người Dravida, mà ngày nay còn tồn tại ở Nam Ấn Độ. Sau đó người Arya, một bộ lạc du mục nói ngôn ngữ Ấn – Âu, xâm nhập và tàn phá nền văn hóa này. Lịch sử phát triển của văn hóa Ấn Độ, do vậy, bị coi là đứt đoạn. Nhưng mới đây, nhà khảo cổ học Ấn Độ S.R. Rao đọc được các văn tự cổ khác trên các con dấu bằng sành trong các di tích văn hóa Harappa, đã nhận ra rằng nhiều tên người, tên thần được khắc trên con dấu tương tự như trong Rigveda; Ka’sapp (Ka’syapa) Sayva (Siva), Papr (Pipru), Mani… Như vậy, giữa thời kỳ văn minh Sông Ấn và thời kỳ Veda (thời kỳ xâm nhập của người Arya) không có sự cách tuyệt như trước kia người ta tưởng.