Mối quan hệ giữa Mỹ học và Nghệ thuật học

Như một cầu nối giữa triết học và nghệ thuật học, mỹ học trở thành cơ sở lý luận nghiên cứu những vấn đề chung của nghệ thuật. Còn nghệ thuật học lại nghiên cứu nguồn gốc, bản chất, chức năng và qui luật phát triển của các loại hình nghệ thuật cụ thể.

Nghệ thuật học ở đây được hiểu theo nghĩa rộng, nó chỉ tất cả các khoa học nghiên cứu các ngành nghệ thuật cụ thể. Trong đó mỗi một bộ môn nghệ thuật lại nghiên cứu sâu các loại hình nghệ thuật từ ba góc độ: lý luận, lịch sử và phê bình nghệ thuật.

Cần phải phân biệt rõ đối tượng nghiên cứu của mỹ học với đối tượng của nghệ thuật học.

Môn lý luận nghệ thuật (lý luận văn học, sân khấu, âm nhạc, hội họa, kiến trúc, điện ảnh), nghiên cứu những qui luật đặc trưng, những phương pháp, phương tiện xây dựng hình tượng nghệ thuật riêng cho mỗi loại hình nghệ thuật.

Môn lịch sử nghệ thuật nghiên cứu những qui luật phát triển của mỗi lĩnh vực sáng tạo nghệ thuật, phát hiện những qui luật đó trong quá trình lịch sử nghệ thuật cụ thể.

Môn phê bình nghệ thuật nghiên cứu quá trình sáng tạo nghệ thuật, đánh giá nghệ thuật.

Cố nhiên, vẫn còn những vấn đề mà nghệ thuật học không tự mình giải quyết được. Chẳng hạn, tính qui luật chung và đặc thù của từng loại hình nghệ thuật, sự giống nhau và khác nhau giữa văn học, hội họa, kiến trúc. Chính vì vậy, việc nghiên cứu những qui luật chung của mọi loại hình nghệ thuật lại là đối tượng nghiên cứu riêng của mỹ học. Và cũng chính mỹ học nghiên cứu nguồn gốc, bản chất đặc trưng và chức năng của nghệ thuật chỉ ra vai trò của nghệ thuật trong đời sống xã hội; mối tương quan giữa nội dung và hình thức; giữa phương pháp và bút pháp diễn đạt cá nhân; giữa tính giai cấp – dân tộc – nhân dân – nhân loại của nghệ thuật. 

Ngoài mối quan hệ giữa mỹ học với triết học, nghệ thuật học, mỹ học còn gắn bó với các khoa học cụ thể khác, đặc biệt là với khoa học, đạo đức, tâm lý và tôn giáo…

Mỹ học đại cương